e
sv

Sibirya ‘da Görülen Gizemli Kraterlerin Sırrı Ne? Nasıl Ortaya Çıkıyorlar?

sibiryada gorulen gizemli kraterlerin sirri ne nasil ortaya cikiyorlar aHjCNsFf | Tekno Deha
avatar

Ali Akpoyraz

  • e0

    Mutlu

  • e0

    Eğlenmiş

  • e0

    Şaşırmış

  • e0

    Kızgın

  • e 0

    Üzgün

Sibirya ‘da Görülen Gizemli Kraterlerin Sırrı Ne? Nasıl Ortaya Çıkıyorlar?

Sibirya ‘nın uzaktaki tundralarında, Yamal Yarımadasında, yeraltında yaşanan bir patlama sonrasında oluşan devasa krater, yüzlerce metre genişliğindeki bir alana kaya ve toprak yağmasına da neden olmuştu. Krater, ilk olarak bu yaz mevsiminde kendisi ile alakası olmayan bir haber için helikopterle uçan bir TV ekibi tarafından kuzeybatı Sibirya’da fark edildi.

Ağustos 2020’de yeni jeolojik oluşum, Yamal yetkilileri, RAS Petrol ve Gaz Problemleri Enstitüsü ve yakın gelecekte krater hakkında bilimsel bir araştırma yayınlamayı ümit eden Skoltech bilim insanları tarafından resmi olarak incelendi. Skoltech’ten araştırmanın liderlerinden Evgeny Chuvilin‘in söylediğine göre kraterin genişliği 20 metreyi ve derinliği 30 metreyi aşıyor. İşin ilginç kısmı, bu kraterin ilk olmaması. Daha önce de 16 benzer krater tespit edilmişti.

Bu devasa kraterler, bölgede yükselen sıcaklık sebebiyle erimekte olan kalıcı buzlarla ilişkilendiriliyor. Kalıcı buz, genellikle yıl boyu donmuş olan taşlık toprak veya çökelti olarak tanımlanabilir ve genellikle devasa miktarda karbon ve donmuş mikroorganizma içeriyor. Sıcaklığın yükselmesi ve buzun erimeye başlaması ile beraber bakteriler ve diğer mikroplar hayata dönerek nemli ve düşük oksijenli şartlarda metan oluşturuyor.Sibirya 'da Görülen Gizemli Kraterlerin Sırrı Ne? Nasıl Ortaya Çıkıyorlar?

Bu metan zaman zaman toprağın altında hapis kalabiliyor ve aynı zamanda erimekte olan kalıcı buzdan dolayı kararsız bir form alıyor. Bunun sonucu olarak da biriken gaz çok yüksek basınçlara ulaşabiliyor ve bir patlamaya sebep oluyor.

Bu süreç toprakta bu derin yaraları bırakmakla kalmıyor, aynı zamanda atmosfere daha fazla sera gazı yayılması riskini de beraberinde getiriyor. Metan, karbondioksite göre çok daha fazla “ısıtıcı güce” sahip olan bir sera gazı olarak öne çıkıyor.

Geçmişte benzer kraterler oluştuğunda yerel halk yüksek bir ses duyduğunu ve hatta duman ya da alev bulutları gördüğünü bildirmekteydi. Bilim insanları henüz bu patlayıcı olayı canlı olarak gözlemleyebilmiş değil. Ama bu durum bir açıdan da olumlu gibi görünüyor. Chuvilin’in belirttiği üzere “şu ana kadar (kraterler) uzak ve yaşam olmayan yerlerde oluşmaktalar. Ancak eğer bu durum değişirse, altyapı için tehlikeli olabilir.

Sıradaki içerik:

Sibirya ‘da Görülen Gizemli Kraterlerin Sırrı Ne? Nasıl Ortaya Çıkıyorlar?